Oleje, tłuszcze i masła
Olej z nasion ostropestu plamistego
O tej ilustracji
Kolczasty, purpurowy kwiat nie wydaje się oczywistym początkiem gładkiego oleju. Gdy przyjrzysz się ostropestowi bliżej, odkryjesz opowieść o pięknie nakrapianych liściach, drobnych suchych owocach i wnętrzu bogatym w olej.
Krótka odpowiedź
Olej z nasion ostropestu to olej tłusty otrzymywany z Silybum marianum. Na etykietach kosmetyków nosi nazwę Silybum Marianum Seed Oil. Jego uznaną funkcją jest pielęgnacja skóry. To surowiec tłuszczowy, odmienny od ekstraktu z ostropestu i od skoncentrowanych preparatów roślinnych omawianych w ziołolecznictwie.
Roślina wygląda znacznie bardziej wyraziście niż olej
Ostropest nie jest rośliną o dyskretnym wyglądzie. Jego duże liście mają wyraźne białe plamy i ostre brzegi, a purpurowe koszyczki kwiatowe otacza kolczasta oprawa. W słonecznym ogrodzie może być efektowną rośliną o wyrazistej formie: pięknie wygląda z niewielkiej odległości, mniej zachęca do tego, by musnąć go, przechodząc.
Kontrast z olejem jest częścią uroku tego składnika. Roślina, która wygląda na tak dobrze uzbrojoną, może dostarczać gładkiego, płynnego surowca. Droga do niego prowadzi przez dojrzałe owoce, potocznie nazywane nasionami, a nie przez tłoczenie zapadających w pamięć purpurowych kwiatów. To, co jako pierwsze przyciąga wzrok, niekoniecznie jest częścią rośliny, z której powstaje składnik.
„Nasiono” kryje małą botaniczną niespodziankę
To, co często nazywa się nasionem ostropestu, jest z botanicznego punktu widzenia suchym, jednonasiennym owocem — niełupką. Canadian Food Inspection Agency opisuje jej wydłużony kształt, ciemnobrązowe zabarwienie i pojawiające się niekiedy złociste smugi. W powiększeniu niewielki obiekt, który mógłby wyglądać jak zwykłe nasiono, okazuje się mieć dość misterny wzór.
To przydatny kontekst dla nazwy składnika, w której występuje człon Seed Oil. Potoczne określenie „nasiono” i botaniczne określenie „owoc” mogą opisywać różne poziomy budowy tego samego zebranego surowca. Składnikiem kosmetycznym pozostaje olej, a dokładniejszy opis rośliny pomaga zrozumieć miejsce części zawierającej olej w jej procesie rozmnażania.
Tłoczenie odsłania inną stronę zbiorów
Tłoczenie na zimno jest jednym z udokumentowanych sposobów otrzymywania oleju z ostropestu. Dostawca Ulrich opisuje olej uzyskiwany przez tłoczenie nasion jako ciecz o barwie od żółtej do zielonkawej. Zebrany surowiec roślinny o stałej postaci daje więc zarówno frakcję olejową, jak i pozostałość po jej oddzieleniu.
Określenie „tłoczony na zimno” opisuje sposób przetwarzania, a nie gwarantuje, że dotyczy on każdej butelki czy każdego kosmetyku. Decyzje dotyczące rafinacji mogą zmieniać barwę, zapach i specyfikację dostarczanego oleju. Te szczegóły pomagają producentowi wybrać składnik pasujący do reszty receptury, zwłaszcza gdy gotowy produkt ma mieć określony kolor lub zapach.
Nasiono przechowuje zapasy w oleju
Olej z ostropestu zawiera mieszaninę tłuszczów o różnym składzie kwasów tłuszczowych. W specyfikacji jednego z producentów kwasy linolowy i oleinowy należą do głównych składników jego odmiany surowca. Te nazwy pojawiają się także w opisach wielu innych olejów roślinnych, ale ich proporcje różnią się między surowcami i dostawami.
Te proporcje są jednym z powodów, dla których oleje mają różne właściwości fizyczne. Możesz myśleć o oleju jak o mieszaninie o określonym profilu, a nie jak o jednej czystej substancji noszącej nazwę rośliny. W kosmetyku ten profil staje się częścią decyzji producenta dotyczących odczuć, stabilności i dopasowania oleju do twardszych składników. Nie staje się jednak żywieniowym zaleceniem dla skóry.
Olej to inny rozdział niż ekstrakt
Ostropest jest znany również z preparatów ziołowych. Rozmowy o nich często dotyczą ekstraktów i wybranych substancji roślinnych. Olej z nasion jest innym preparatem: to frakcja tłuszczowa uzyskana z zebranego surowca, a nie skrótowe określenie wszystkich substancji zawartych w całej roślinie.
To rozróżnienie przydaje się zawsze, gdy znana roślina lecznicza pojawia się w kosmetyku. Zacznij od tego, co przygotowano — olej, proszek czy ekstrakt — i której części użyto. Pozwala to docenić botaniczne powiązanie bez przenoszenia na szampon czy balsam twierdzeń dotyczących doustnego stosowania lub leczenia ziołami, które ich nie dotyczą. W przypadku tego składnika najbardziej bezpośrednia opowieść kosmetyczna dotyczy samego pielęgnującego oleju.
Płynny olej może być częścią receptury kosmetyku w kostce
Kosmetyki w kostce często łączą płynne oleje z twardszymi masłami, woskami, surowcami tłuszczowymi lub składnikami myjącymi. Kształt gotowej kostki wynika ze wspólnej struktury. Płynny olej może więc wpływać na odczucia podczas używania stałego produktu, nie zmieniając całej mieszaniny w ciecz.
To przydatny sposób na powiązanie składnika z produktem stojącym na półce. Przyjrzyj się rodzajowi produktu i składnikom podtrzymującym jego strukturę, zamiast oczekiwać, że sam olej wyjaśni postać kostki. Olej o tej samej nazwie może znaleźć się w balsamie pozostawianym na skórze lub w spłukiwanym produkcie myjącym, a czas kontaktu ze skórą lub włosami będzie w tych przypadkach bardzo różny.
Roślina, która zapada w pamięć, i precyzyjna nazwa na etykiecie
Pełna nazwa na etykiecie brzmi Silybum Marianum Seed Oil. Łacińskie słowa wskazują roślinę, Seed określa część będącą źródłem składnika w nazewnictwie kosmetycznym, a Oil — rodzaj przygotowanego surowca. Odczytanie tych trzech elementów sprawia, że długa nazwa botaniczna staje się zaskakująco łatwa do zrozumienia.
Zapamiętaj wyrazisty kwiat, a następnie podążaj dalej, do zbieranych drobnych owoców i ich oleju. Ostropest jest pięknym przykładem tego, co można odkryć, patrząc poza najbardziej oczywistą część rośliny. Kolce i wzory na liściach wprowadzają w jej botaniczny charakter; olej z nasion dostarcza surowca, który może stać się częścią codziennego kosmetyku.
Pytania, które mogą się pojawić
Czy olej z ostropestu to to samo co ekstrakt z ostropestu?
Nie. Olej jest frakcją tłuszczową, natomiast ekstrakt można przygotować tak, by uzyskać inny zestaw substancji roślinnych. Wspólna nazwa rośliny nie sprawia, że są zamienne, ani nie pozwala przenosić tych samych dowodów na kosmetyk zawierający jeden lub drugi składnik.
Czy nazwa oznacza, że zawiera mleko?
Nie. Angielska nazwa milk thistle oznacza roślinę Silybum marianum, czyli ostropest plamisty. Ten składnik to olej otrzymywany z jej nasion. Słowo milk („mleko”) w tej zwyczajowej nazwie nie wskazuje na obecność składnika mlecznego w oleju.
Dlaczego kostka o stałej postaci może zawierać płynny olej?
Produkt o stałej postaci może łączyć płynne oleje ze składnikami tworzącymi zwartą strukturę. Cała receptura decyduje o końcowej formie i odczuciach podczas używania. Płynna postać samego oleju z ostropestu nie stoi więc w sprzeczności z jego zastosowaniem jako jednego ze składników kostki.
Jedna przydatna myśl
Zapamiętaj purpurowy ostropest, a potem skieruj uwagę z kwiatu na zbierane części zawierające olej. Silybum Marianum Seed Oil to konkretny preparat tłuszczowy, który ma własną historię zastosowania w kosmetykach.
Źródła
Źródła i dalsza lektura
- Silybum marianum plant profileRoyal Horticultural Society
- Silybum marianum botanical descriptionRoyal Botanic Gardens, Kew
- Milk-thistle seed identificationCanadian Food Inspection Agency
- Milk thistle seed oilUlrich GmbH
- Milk thistle seed oil technical dataAvena Lab
- Silybum Marianum Seed OilCOSMILE Europe










